Türkçe / C1
Kazan doğurdu
Nasreddin Hoca, metal eşya yapan bir ustadan büyük bir kazanı ödünç alır. Evine götürdüğü kazanın içine küçük bir tencere koyar ve geri verirken onu da beraberinde getirir.
Kazan sahibi, içindeki tencereyi görünce ne olduğunu sorar. Hoca'nın açıklaması kısadır: «Kazan doğurdu».
Bir kazan elbette doğuramaz; fakat sahibi bu iddiayı kabul eder ve küçük tencereyi de kendisine ait sayarak alır.
Daha sonra Hoca kazanı bir kez daha ödünç ister. Adam yine verir. Ne var ki bu defa kazanı geri getiren olmaz. Bir gün, ardından beş gün bekleyen adam sonunda Hoca'nın evine gidip kapıyı çalar.
Hoca kapıya çıkar ve ne istediğini sorar. Adam kazanını almak için geldiğini söylediğinde, Hoca bu kez onun öldüğünü bildirir.
Kazan sahibi itiraz eder: «Hiç kazan ölür mü?»
Hoca, önceki karşılaşmada kabul edilen açıklamayı ona karşı çevirir: «Doğurabileceğine inandın da ölebileceğine neden inanmıyorsun?»
İki açıklama da eşyaya canlı bir varlığın özelliğini yükler. Adam, kendisine kazanç sağlayan ilkini kabul etmiş, kazanını elinden alan ikincisine karşı çıkmıştır. Hoca'nın son cevabı, bu iki tutum arasındaki farkı aynı mantığın içine yerleştirerek ortaya çıkarır.
English summary · includes the ending
Nasreddin Hoca borrows a large cooking pot from a man who makes metal goods. Before returning it, he puts a small saucepan inside. The owner asks what the smaller pot is doing there. Hoca explains that the large pot has given birth. The owner accepts the little saucepan and keeps it.
Later, Hoca borrows the large pot again. The man waits for it to come back, but a day passes, then several more, without its return. Finally, he goes to Hoca's house and asks for his property.
Hoca tells him that the pot has died. The owner objects: how can a cooking pot die? Hoca answers that, since the man believed it could give birth, he should also believe it could die.
The first impossible claim gave the owner something extra; the second takes his pot away. Hoca uses the man's acceptance of the first story to answer his objection to the second.
Adapted for Lejrbål from the credited source.
Read the source